NET ZERO คืออะไร และสำคัญอย่างไร?

ในปัจจุบันโลกได้เผชิญกับวิกฤตการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่ส่งผลกระทบต่อโลกในทุกๆภาคส่วน ทั้งนี้เพื่อบรรเทาและแก้ไขวิกฤตอันเลวร้ายนี้ ทุกคนจะต้องมีส่วนร่วมกับการแก้ไขปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ โดยผลักดันให้มีการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก หรือ GHG ร่วมกัน ทั้งนี้ภายใต้ข้อตกลงปารีส นอกจากที่จะต้องลดการปล่อย GHG ทั่วโลกให้ลดลงอย่างน้อยครึ่งหนึ่งภายในปี 2030 นั้น เราจำเป็นที่จะต้องลดการปล่อย GHG ให้เป็น “0” ให้ได้ภายในปี 2050
จากการตระหนักถึงความเร่งด่วนนี้ การลดการปล่อยก๊าซให้เป็นศูนย์ (Net-Zero Emissions) จึงกลายมาเป็นนโยบายขององค์กรต่างๆทั่วโลกเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ

1. การลดการปล่อยก๊าซให้เป็นศูนย์ (Net-Zero Emissions) หมายความว่าอย่างไร?

ปัจจุบันการปล่อยก๊าซเรือนกระจกที่เราสามารถมองเห็นได้ชัดเจนและใกล้ตัวมากที่สุดที่เกิดขึ้นจากการกระทำของมนุษย์นั้น คือ การปล่อยเชื้อเพลิงฟอสซิลออกมาจากรถ หรือโรงงานต่าง ๆ เป็นต้น ดังนั้น การลดการปล่อยก๊าซควรเริ่มต้นจากสิ่งใกล้ตัวเราเองเป็นอย่างแรก ยกตัวอย่างเช่น การลดการปล่อยก๊าซจากการเลือกใช้รถสาธารณะแทนการใช้รถส่วนตัว หรือ การลดการใช้ไฟฟ้าจากแหล่งกำเนิดพลังงานฟอสซิล เช่น ถ่านหิน โดยหันมาเลือกใช้ไฟฟ้าจากพลังบริสุทธิ์ที่ไม่มีผลกระทบต่อการปล่อยหรือผลิต GHG เป็นต้น นอกเหนือจากนี้ปริมาณ GHGs ที่หลงเหลืออยู่ก็ควรที่จะได้รับการปรับให้มีความสมดุลด้วยการกำจัดคาร์บอนในปริมาณที่เทียบเท่ากันกับการปล่อยก๊าซที่เกิดขึ้น
โดยเราสามารถบรรลุเป้าหมาย Net-Zero ได้เมื่อปริมาณของ GHG ทั่วโลกที่หลงเหลืออยู่ได้รับการปรับให้มีความสมดุลด้วยการกำจัด GHGs ออกจากชั้นบรรยากาศ ซึ่งเป็นที่รู้จักกันในกระบวนการที่ว่า กระบวนการกำจัดคาร์บอน (carbon removal)

2. จุด Net-Zero ของโลก

หลังจากหลายๆประเทศได้ทำข้อตกลงภายใต้ข้อตกลงปารีสแล้วนั้น ประเทศต่างๆได้ตั้งเป้าหมายและมุ่งมั่นที่จะจำกัดอุณหภูมิของโลกไม่ให้มีอุณหภูมิเพิ่มมากขึ้นเกินกว่า 2 องศาเซลเซียสของอุณหภูมิปัจจุบัน และมีเป้าหมายในอนาคตว่าจะจำกัดอุณหภูมิไม่ให้เพิ่มเกินกว่า 1.5 องศาเซลเซียส จากการวิจัยล่าสุดของทาง WRI (World Resources Institute) ได้แนะนำวิธีการที่จะทำให้อุณหภูมิบรรลุเป้าหมายตามข้อตกลงปารีส คือเราจำเป็นที่จะต้องลดการปล่อยก๊าซให้เป็นศูนย์ตามระยะเวลาดังต่อไปนี้:

3. ประเทศที่เข้าร่วมการกำหนดเป้าหมาย Net-Zero

จากข้อมูลปัจจุบันจาก WRI อ้างอิงว่า ณ เดือนมิถุนายน 2020 มีประเทศและภูมิภาคจำนวน 20 แห่งได้ทำการกำหนดเป้าหมาย Net-Zero ดังนี้ ประเทศออสเตรีย ภูฎาน คอสตาริกา เดนมาร์ก สหภาพยุโรป ฟิจิ ฟินแลนด์ ฝรั่งเศส ฮังการี ไอซ์แลนด์ ญี่ปุ่น หมู่เกาะมาร์แชลล์ นิวซีแลนด์ นอร์เวย์ โปรตุเกส สิงคโปร์ สโลวีเนีย สวีเดน สวิตเซอร์แลนด์ และสหราชอาณาจักร

4. เราจะสามารถบรรลุเป้าหมาย Net-Zero ได้อย่างไร?

การที่จะบรรลุเป้าหมาย Net-Zero ได้นั้น อาจมีการเริ่มต้นมาจาก การกำหนดนโยบายต่างๆ การเปลี่ยนแปลงหรือปรับปรุงเทคโนโลยี และพฤติกรรมบางอย่างที่ส่งผลกระทบต่อการปล่อยก๊าซนั้นจำเป็นที่จะต้องมีการเปลี่ยนแปลง โดยปัจจุบันตามแผนที่ต้องการจะลดอุณหภูมิ 2-1.5 องศาเซลเซียสภายในปี 2050 นั้น หากเราต้องการให้แผนดังกล่าวบรรลุเป้าหมาย เราจะต้องเลือกใช้ไฟฟ้าจากแหล่งพลังงานที่มาจากแหล่งพลังงานหมุนเวียนทั้งสิ้นในสัดส่วน 70-85 เปอร์เซนต์ การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างและเศรษฐกิจเป็นสิ่งที่สำคัญอย่างยิ่งที่จะสามารถทำการจำกัดอุณหภูมิให้ลดลงไปได้ตามเป้าหมายดังกล่าว และนอกจากนี้การปรับปรุงประสิทธิภาพของ การขนส่ง การผลิตอาหาร การเปลี่ยนแปลงของการบริโภคอาหาร การหยุดยั้งการตัดไม้ทำลายป่า การฟื้นฟูพื้นที่เสื่อมโทรม และการลดการสูญเสียของอาหาร รวมทั้งการลดขยะ ก็จำเป็นต่อการลดการปล่อยก๊าซในอากาศ ซึ่งสิ่งต่างๆเหล่านี้เราทุกคนสามารถให้ความร่วมมือและดำเนินการได้
ในเรื่องของเทคโนโลยีในปัจจุบันนั้น เทคโนโลยีต่างๆมีประสิทธิมากพอที่จะเอื้อหนุนให้เราสามารถใช้งานมากขึ้น มิหนำซ้ำเทคโนโลยีใหม่ๆเหล่านี้ยังมีราคาต้นทุนที่ถูกลงเรื่อยๆและมีประสิทธิภาพที่เพิ่มมากขึ้น ยกตัวอย่างเช่น พลังงานแสงอาทิตย์และพลังงานลม พลังงานเหล่านี้เป็นแหล่งพลังงานที่มีราคาถูกที่สุดและยังเป็นแหล่งพลังงานที่สะอาดที่สุดอีกด้วย เนื่องจากพลังงานสองประเภทนี้สามารถผลิตไฟฟ้าได้โดยไม่มีการปล่อย GHG แม้แต่หน่วยเดียว